TROS Radar legt in een tweeluik uit hoe de farmaceutische industrie probeert recept geneesmiddelen aan de man te brengen. Per jaar wordt er alleen al aan marketing 1,3 miljard euro uitgegeven.

In de eerste uitzending lieten we u zien welke marketingtechnieken farmaceuten hanteren om te bepalen welke recept geneesmiddelen een arts voorschrijft. Ook lieten we zien dat de farmaceutische industrie zich voornamelijk richt op lifestyle producten, zoals Viagra en me too's, omdat daar het meeste geld mee te verdienen is.

De farmaceutische industrie heeft ruim 200 marketinginstrumenten om geneesmiddelen op de markt te brengen. We zetten er een aantal op een rijtje.

Medical Opinion Leaders
Dit zijn specialisten of wetenschappers die betaald worden door de industrie om hun middelen te promoten. We hebben in de eerste uitzending laten zien dat medical opinion leaders flink betaald krijgen voor pr en marketingactiviteiten voor de farmaceut en zijn middel.

Een goed voorbeeld is een dvd van Pfizer, verspreid onder huisartsen. Hierop beweren een aantal artsen dat de cholesterolverlager van Pfizer, Lipitor,  beter werkt dan z’n goedkoopste concurrent Simvastatine. Terwijl uit het onderzoek, welke wordt aangehaald op de dvd, blijkt dat dit niet bewezen is. Toch moet de dvd huisartsen overtuigen dat zij beter Lipitor kunnen voorschrijven dan het eerste keus middel Simvastatine.

Maar het gaat nog verder. Naast medical opinion leaders worden ook maatschappen van ziekenhuizen betaald door de farmaceutische industrie. De farmaceut betaalt voor een arts-assistent en vraagt daar voor terug dat de maatschap haar middel als eerste keus aan patiënten geeft.

Geneesmiddelen onderzoeken
Om een geneesmiddel geregistreerd te krijgen moet er eerst onderzoek gedaan worden. Het liefst met een zo gunstig mogelijke uitslag. Een Radarmedewerkster heeft zich aangemeld voor een onderzoek, een trial, om een middel te testen voor de omstreden ‘ziekte’ HSDD, verminderde lust bij vrouwen. Ze dreigde buiten het onderzoek te vallen doordat ze een 'ja' op de vragenlijst had ingevuld die de begeleidend arts niet beviel. Inmiddels heeft de Inspectie voor de Gezondheidszorg in dagblad Trouw gezegd dat zij wil nagaan of er zich bij het wetenschappelijke onderzoek naar een middel voor HSDD onregelmatigheden hebben voor gedaan.

Kortingen ziekenhuisapothekers
Voor ziekenhuisapotheken geldt in de toekomst het verbod op het aannemen van kortingen van farmaceuten niet, zoals dat voor gewone apotheken wel gaat gelden. En dat dat verstrekkende gevolgen heeft, blijkt uit twee offertes van Astra Zeneca. De farmaceut geeft de ziekenhuisapotheker tot 99 procent korting bij afname van haar nieuwste pillen. Astra Zeneca hoopt hiermee dat wanneer de patiënt het ziekenhuis verlaat de huisarts het middel van het ziekenhuis overneemt

Artsenbezoeker
Een ander belangrijk marketinginstrument van de industrie is de artsenbezoeker. In de tweede uitzending staat deze centraal. Radar solliciteerde met de verborgen camera bij een detacheringbureau voor artsenbezoeker, of met een sjiek woord rayonmanager. En ze zijn enthousiast. Maar voordat we echt worden aangenomen moeten we eerst op een drie daagse cursus. Dit doen we en nemen onze verborgen camera mee. Wat uniek beeld materiaal oplevert, want hier wordt haarfijn uitgelegd hoe je een arts of apotheker moet bespelen.

Reactie Boehringer Ingelheim op de uitzending van 5 mei.